Τετάρτη 13 Νοεμβρίου 2019
Τρίτη, 22 Ιούλιος 2014 16:40

Κατακρημνισμένο ΑΕΠ, ανεργία και φαρμακευτική δαπάνη χωρίς αύριο...

Από

Η πολιτική υγείας ασκείται τα τελευταία χρόνια κάτω από την επίδραση μιας "επίμονης" οικονομικής κρίσης, η οποία έχει ως αποτέλεσμα:

•την απώλεια 100 δισ. δολάρια στο ΑΕΠ την περίοδο 2009-2013
•τη διαμόρφωση του ΑΕΠ για το 2013 στο χαμηλότερο επίπεδο τα τελευταία 10 χρόνια
•την ύπαρξη ενός ποσοστού ενηλίκων που διαμένουν σε νοικοκυριό χωρίς εισόδημα από απασχόληση της τάξης του 20% περίπου
•τη μεγαλύτερη υποχώρηση τόσο του ΑΕΠ όσο και των κοινωνικών δαπανών στις χώρες του ΟΟΣΑ μεταξύ 2008 και 2013
•τη διαμόρφωση ενός πρωτοφανούς επιπέδου ανεργίας ειδικά στους νέους
Την ίδια στιγμή, οι δημοσιονομικοί περιορισμοί στην υγεία έχουν οδηγήσει σε μια πρωτοφανή για αναπτυγμένη χώρα προσαρμογή των σχετικών μεγεθών (δαπανών), με υποχώρηση που, σε κάποιες περιπτώσεις, υπερβαίνει το 50%. Η περίπτωση της φαρμακευτικής δαπάνης είναι χαρακτηριστική καθώς από τα (επίσης πρωτοφανή) 5,3 δισ. € περίπου του 2008, η χώρα καλείται πλέον να προσαρμοστεί σε στόχους που δεν ξεπερνούν τα 2 δισ. € ετησίως. Ωστόσο, το ερώτημα που δημιουργείται υπό αυτές τις συνθήκες είναι εάν με τα νέα δεδομένα μπορεί να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη πρόσβαση των ασθενών σε θεραπεία, καθώς:

•η κατά κεφαλήν δημόσια φαρμακευτική δαπάνη στην Ελλάδα είναι από το 2011 και μετά χαμηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την απόκλιση να αυξάνεται (310 € έναντι 180 € περίπου για το 2014)
•ασθενείς σοβαρών παθήσεων αναφέρουν προβλήματα στην πρόσβαση στη θεραπεία, τα οποία ωστόσο έχουν περιοριστεί λόγω της βελτίωσης που διαπιστώνεται στη λειτουργία των φαρμακείων του ΕΟΠΥΥ (βλ. μελέτες HOPE I και HOPE II του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου)
•η μείωση της φαρμακευτικής δαπάνης επιβάρρυνε, πέρα από τους φορείς του κλάδου (φαρμακευτικές επιχειρήσεις, φαρμακαποθήκες, φαρμακοποιοί κ.λπ.), και τους ασθενείς, η συμμετοχή των οποίων στο κόστος των φαρμάκων αυξήθηκε σημαντικά (από 12,8% τον Ιανουάριο του 2012 σε 24,4% τον Δεκέμβριο του 2013), την ίδια στιγμή που τα εισοδήματα έχουν μειωθεί κατά 25% - 30% περίπου
•το αυξημένο αυτό ποσοστό έρχεται να προστεθεί σε μια διαχρονικά υψηλή ιδιωτική δαπάνη υγείας -και άρα επιβάρρυνση των νοικοκυριών- η οποία κατατάσσει τη χώρα σε μια από τις υψηλότερες θέσεις παγκοσμίως


Εν κατακλείδι, η ανάγκη για αλλαγή της ατζέντας της πολιτικής φαρμάκου και υπέρβαση της στενά δημοσιονομικής οπτικής είναι επιβεβλημένη. Υπό το πρίσμα αυτό απαιτείται μια διαρθρωτική προσέγγιση στη βάση των πραγματικών μεγεθών και με συνολική αντιμετώπιση του κλάδου, δεδομένης και της συμβολής του στο εισόδημα και την απασχόληση. Σε ένα πιο ειδικό επίπεδο, η επέκταση πρωτοβουλιών όπως η ηλεκτρονική συνταγογράφηση, τα θεραπευτικά πρωτόκολλα, τα (θεραπευτικά) μητρώα ασθενών, η κατ' οίκον αποστολή φαρμάκων σε απομακρυσμένες περιοχές με πρωτοβουλία του ΕΟΠΥΥ, η αποζημίωση μετά από διαπραγματεύσεις στη βάση νέων για τη χώρα τεχνικών (π.χ. risk-sharing) κ.ά, μπορούν να αντικαταστήσουν οριζόντιες περιοριστικές πολιτικές, εξορθολογίζοντας το σύστημα στο σύνολό του.